یک دستاورد مهم که در مجله Astrophysical Journal Letters منتشر شده، می‌تواند به درک بهتر چگونگی پرتاب فواره‌های پرانرژی در انفجارهای کیهانی کمک کند.
همشهری آنلاین-یکتافراهانی : اخیرا ماهواره سوئیفت ناسا (Neil Gehrels Swift Observatory) فلشی از پرتوهای گاما را در یکی از کهکشان‌های دوردست تشخیص داد . این فلش، نشان‌دهنده یک انفجار پرتو گاما (GRB) بود؛ پرنورترین رویدادهای جهان که از برخورد ستارگان چگال یا فروپاشی ستارگان غول‌پیکر ناشی می‌شوند .
انفجاری کیهانی در۶.۱۲ دقیقه
در کمتر از ۹۰ ثانیه، اپراتور آرایه میلی‌متری ساب‌میلی‌متری (SMA) در هاوایی از این رویداد باخبر شد . تنها ۴ دقیقه بعد، تلسکوپ آغاز به حرکت کرد و پس از ۱۳ دقیقه، هدف را در آسمان نشانه گرفت و تصاویر آن را تولید کرد .
بر اساس مقاله علمی منتشرشده، رصدها ۶.۱۲ دقیقه پس از تشخیص اولیه توسط سوئیفت آغاز شدند که این خود، سریع‌ترین واکنش یک تلسکوپ میلی‌متری به یک GRB در تاریخ است .
گارت کیتینگ، اخترفیزیکدان مرکز اخترفیزیک هاروارد-اسمیتسونیان و معاون SMA که هدایت این عملیات را بر عهده داشت، می‌گوید:
دیدن این اتفاق در زمان واقعی، باورنکردنی بود. توانایی واکنش و پردازش داده‌ها به این سرعت، فاصله زیادی با نحوه معمول کار SMA دارد، اما برای ثبت رویدادی که هر دقیقه آن حیاتی است، کاملاً ضروری بود.
به گزارش Astrophysical Journal Letters این اولین باری بود که سیستم کامل را به صورت برخط داشتیم. از این تجربه چیزهای زیادی یاد گرفتیم و فکر می‌کنیم می‌توانیم زمان واکنش را به ۲ تا ۳ دقیقه کاهش دهیم.
دو روز بعد، مشاهدات پی‌گیری نشان داد که چشمه نور به کلی محو شده است؛ تأییدی بر این که SMA موفق به ثبت تابش پس‌انفجاری (afterglow) یک رویداد زودگذر، نه یک کهکشان زمینه، شده است .
بیشتر بخوانید:
- مرگ خاموش ستاره‌ای که به یک غول تاریک تبدیل شد!
- اینجا فاصله خورشید تا مشتری فقط ۲.۵ برابر است! | رکوردی جدید در دنیای سیاره‌ها
اسرارسرعت ؛ یک انقلاب فنی
اما راز این سرعت در چیست؟ پاسخ را باید در سیستم جدید «SMA SPRINTS» جست‌وجو کرد که به تازگی راه‌اندازی شده است . در گذشته، تلسکوپ‌های میلی‌متری برای رصد این رویدادها به روزها زمان نیاز داشتند؛ چراکه فرایند هم‌آرایی، بسیار زمان‌بر بود و داده‌ها باید به صورت دستی پردازش می‌شدند .اما SMA SPRINTS با بهره‌گیری از پهن‌باند جدید (wSMA) و پردازش خودکار داده‌ها، سرعت را به طرز چشمگیری افزایش داده است.
افزایش سرعت ۱۰۰ برابری
اما چرا این سرعت تا این اندازه مهم است؟ پرتوهای گاما و به‌ویژه تابش پس‌انفجاری آن‌ها در طول‌موج‌های میلی‌متری، حامل اطلاعاتی درباره فیزیک خود انفجار هستند؛ اطلاعاتی که در ثانیه‌ها و دقیقه‌های نخست، به سرعت از بین می‌روند .
اکنون می‌توان ساختار و ترکیب مواد پرتاب‌شده را با جزئیاتی بی‌سابقه بررسی کرد و به درک چگونگی پرتاب فواره‌های عظیم در این انفجارها نزدیک‌تر شد.
این دستاورد ثابت می‌کند که گاهی، برای درک بزرگ‌ترین رویدادهای جهان، به واکنشی در کسری از ثانیه در گوشه‌ای از زمین نیاز است.
کد خبر 1050340
-
ثبت لحظات آغازین یک انفجار کیهانی با واکنشی ۱۰۰ برابر سریع‌تر از تلسکوپ‌های معمولی
-
موشک به هدف خورد؛ آمریکا نگران شد و هشدار داد | صدای ۳ کشور دیگر هم درآمد
-
یک سند علیه ایران | پیشنهاد امارات به اسرائیل و اردن
-
زردآلو، گیلاس، موز، انگور و خیار کیلویی چند؟ | قیمت میوه و سبزیجات تا ۲۱ تیر+ جدول
-
مهران مدیری: مردم در جامعه حالشان خوب نیست، ای کاش … | ببینید
-
قالیباف پیام داد؛ گام نهایی انتقام عینیت می یابد
-
حادثه پشت حادثه؛ سومین نفتکش در تنگه هرمز مورد اصابت قرار گرفت | هرمز در وضعیت هشدار
-
خانم بازیگر سینما: ای رهبر شهیدم، راهت ادامه دارد…
-
حادثه پشت حادثه؛ سومین نفتکش در تنگه هرمز مورد اصابت قرار گرفت | هرمز در وضعیت هشدار
-
شوری برنج را چگونه بگیریم؟؛ ۵ راهکار برای رفع شوری برنج
-
نقض رسمی تفاهم‌نامه اسلام آباد توسط آمریکا | مجوز فروش نفت ایران لغو شد
-
بازیکن استقلال فردا با پرسپولیس امضا می‌کند | بختیاری‌زاده او را کنار گذاشت
-
ریاض برای انتقال میلیون‌ها بشکه نفت، پروژه جدید تعریف کرد | عربستان برای روزهای بدون هرمز آماده می‌شود
-
ادعای سنتکام: حملات نظامی علیه ایران آغاز شد
-
ببینید | لحظه‌ای که پایتخت آرژانتین با گل سوم رفت روی هوا
-
استوری مهران غفوریان برای رهبر شهید | ببینید
-
کردها و لرها حتما این نان روغنی را خورده‌اند اما همه دستور پختش را بلد نیستند
-
لحظه ورود هواپیمای ایرانی حامل پیکر رهبر شهید ایران به نجف + فیلم
-
می‌دانید دورترین جایی که بدون تلسکوپ می‌توان دید، کجاست؟
-
دانشمندان درخشان‌ترین نور جهان را برای نخستین بار کشف کردند
-
هنرنمایی خیره‌کننده جیمز وب | تصاویر ثبت‌شده از درخشان‌ترین انفجار پرتو گاما را ببینید
-
ردیابی یک منظومه دوتایی مرموز توسط ناسا!
-
سفر در فضا با سرعت فضایی