سوق کودک در «فبک اسلامی» به سمت حیات معقول؛ نقش مربی به عنوان تسهیلگر

سوق کودک در «فبک اسلامی» به سمت حیات معقول؛ نقش مربی به عنوان تسهیلگر

هدف نهایی در فبک آموزش مهارت‌های تفکر نیست، بلکه هدایت کودک به سوی «حیات معقول» و «سیر و سلوک» است.

به گزارش خبرنگار مهر، در موضوع فلسفه برای کودکان و فلسفه ورزی کودکان سوالات گوناگونی مطرح است که به دغدغه‌های ذهنی والدین نسبت به رویکردهای فلسفه کودکان و اهداف آن باز می‌گردد. از آنجا که فلسفه اسلامی در نسبت با فلسفه غرب دارای تفاوت‌های بنیادی است این سوال مطرح می‌شود که در رویکرد فلسفه اسلامی برای کودکان و نوجوانان قرار است تمام دستاوردهای جریان فبک انکار شود؟

«محمد خیاط زنجانی» دکترای الهیات و حکمت اسلامی و تعلیم و تربیت اسلامی و مدیر کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان کرمانشاه در سلسله صحبت‌هایی به برخی پرسش‌های مطرح شده درباره فبک و چگونگی کارکرد آن برای کودک پاسخ داده است.

شما در پرتو آنچه امروز در جهان به‌عنوان «فلسفه برای کودکان» مطرح است، چگونه وارد حوزه «فلسفه اسلامی برای کودکان» می‌شوید؟ آیا این جریان غربی را کنار می‌گذارید یا از آن استفاده می‌کنید؟

ما می‌گوئیم: آنچه امروز در غرب به‌عنوان مهارت‌های فکرپروری و تفکر پایه‌ای در فلسفه کودکان مطرح شده، می‌تواند برای ما نقطه آغازی باشد. ما به‌دنبال رد یا نفی کامل این جریان نیستیم، بلکه می‌خواهیم نقاط ضعف و خلأهای آن را با ظرفیت‌های غنی فلسفهٔ اسلامی پر کنیم.

برای نمونه، برخی اصول این جریان مانند فعالیت‌های مشارکتی، جامعه‌پژوهی، جذاب‌سازی مسیر معرفت، کسب علم از طریق گفت‌وگو، و تمرکز بر پرسش‌های کندوکاو کاملاً با ما هم‌راستاست. جلسات گفت‌وگومحور، که در میان کودکان شکل می‌گیرد، طبیعتاً قدرت تفکر را رشد می‌دهد. همچنین، ما بر این باوریم که مربی نباید سریع به پرسش‌های کودک پاسخ دهد؛ بلکه باید چون یک سقراطِ معاصر، پرسش‌های عمیق و خوبی در ذهن او ایجاد کند.

البته تأکید می‌کنیم مربی فقط «تسهیلگر» نیست، بلکه «تسهیلگرِ هدایتگر» است. یعنی هم بستری فراهم می‌کند تا کودک در گفت‌وگو، رابطه و تفکر حرکت کند، و هم او را هدایت می‌کند تا از اشتباه و خطا در امان بماند.

ما با این هم موافقیم که آموزش باید از حافظه‌محوری خارج شود و کودکان باید به‌عنوان پرسشگر تربیت شوند. این گفته‌ای صحیح است که ما نیز بر آن صحه می‌زنیم. همچنین، رسیدن کودک به تفکر انتقادی، خلاقانه و اخلاقی همه این‌ها اهدافی است که در رویکرد فلسفی اسلامی نیز مورد تأکید است.

اما یک تمایز بنیادین وجود دارد اینکه در فلسفه اسلامی، ما به روش‌های معرفتی‌ای اعتقاد داریم که فراتر از عقل محض است. ما به شهود، به وحی، و به آنچه در آموزه‌های دینی به‌عنوان مقدمه‌های استدلالی در اختیار قرار گرفته، اصالت می‌دهیم. برخلاف جریان‌های غربی که بر فلسفهٔ تحلیلی، اومانیسم و پراگماتیسم استوارند، ما معتقدیم مسیر تفکر کودک باید در چارچوب مفاهیم، ارزش‌ها و گزاره‌های فلسفهٔ اسلامی شکل بگیرد.

هدف نهایی ما تنها آموزش مهارت‌های تفکر نیست، بلکه هدایت کودک به سوی «حیات معقول» و «سیر و سلوک» است. یعنی تبدیل شدن او به انسانی که نه تنها می‌اندیشد، بلکه در مسیر حقیقت، معرفت و معنا حرکت می‌کند.

در این میان، «بومی‌سازی» روش‌های غربی کافی نیست؛ ما به «محتوای اسلامی» نیز توجه ویژه‌ای داریم. رابطه علیت، اصول منطق سوری (در قالبی ساده و قابل فهم)، و بنیادهای درست تفکر باید از همان ابتدا در ذهن کودک جایگاه خود را پیدا کنند. هدف، آن است که کودک نه تنها خوب فکر کند، بلکه با محتوای درست، در مسیری درست، به‌سوی مطلوبی اسلامی هدایت شود. و در این مسیر، مربی هم بستر را فراهم می‌کند، هم همراهِ خردمند و هدایتگر است.

کد خبر 6712134 سیده فاطمه سادات کیایی

  • مناظره پورحسن و قائدی درباره «فلسفه برای کودکان»

  • نقدی بر برنامه فلسفه برای کودکان در ایران

  • فلسفه برای کودکان؛ برنامه ای ذیل پارادایم تربیت

  • تلگرام خبرگزاری زیر خبر
  • تلویزیون آن
  • محموله ۴۵ تنی گازمایع قاچاق در توقیف پلیس هرمزگان

  • جوادی: بیگانگان حق دخالت در مسائل داخلی کشور را ندارند

  • طرح قرآنی«تلاوت» با شعار «هرمسجد یک پایگاه قرآنی» در گلستان آغاز شد

  • مراجعه روزانه ۳۰ هزار نفر به اورژانس بیمارستان‌ها

  • واکنش نصیریان به تصویرش در پوستر فیلم فجر ۴۴؛ می‌دانستم مخالفت می‌کردم

  • سوق کودک در «فبک اسلامی» به سمت حیات معقول؛ نقش مربی به عنوان تسهیلگر

  • سرپرست جدید صندوق ملی مسکن منصوب شد

  • کمیسیون تلفیق با کلیات لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ موافقت کرد

  • توسعه پوشش بیمه‌ای سالمندان در مسیر اجرا

  • اعتکاف مادران و دختران نوجوان در مسجد حضرت ابوالفضل گلشهر اسلامشهر

  • جابجایی دهک‌ها و حذف یارانه؛ وعده جدید دولت برای جبران شوک ارزی

  • ورود سامانه بارشی جدید به کشور از هفته آینده؛ نفوذ هوای سرد به خوزستان

  • معاون مادورو رئیس جمهور موقت ونزوئلا شد

  • واکنش قطر به حمله آمریکا علیه ونزوئلا

  • اطلاعیه شورای اطلاع‌رسانی دولت درباره طرح جدید بهبود معیشت مردم

  • وضعیت آموزش در آخرین هفته نیمسال تحصیلی؛ کدام دانشگاه‌ها مجازی شدند؟

  • مخالفت نمایندگان کنگره آمریکا با اقدام نظامی ترامپ در ونزوئلا

  • ارز نهاده‌ها و کالاهای اساسی رسما حذف شد

  • ۳ بازیکن برتر ایران در جام جهانی از دید رسانه آمریکایی

  • پیشروی نیروهای وابسته به عربستان در شرق یمن

  • روزنامه‌های اقتصادی یکشنبه ۱۴ دی ۱۴۰۴

    روزنامه‌های اقتصادی یکشنبه ۱۴ دی ۱۴۰۴

  • روزنامه‌های ورزشی یکشنبه ۱۴ دی ۱۴۰۴

    روزنامه‌های ورزشی یکشنبه ۱۴ دی ۱۴۰۴

  • روزنامه‌های صبح یکشنبه ۱۴ دی ۱۴۰۴

    روزنامه‌های صبح یکشنبه ۱۴ دی ۱۴۰۴

  • پخش عمده موبایل مشهد
  • مانتو
  • تور شفق قطبی
  • تعمیر کامپیوتر تهران
  • ایمپلنت دندان
  • استعلام شرکت با کد ملی
  • آلپاری
  • فروش خودرو کارکرده
  • خرید دستگاه تصفیه آب
  • سرور اچ پی
  • خرید دام زنده
  • مهرینو
  • تهران تایمز
  • روزنامه آگاه